Operasyonel Kiralama vs Filo Satın Alma: Şirketler İçin Rehber

Kurumsal Filo Kararı: Neden Bu Kadar Önemli?

Türkiye'de kurumsal araç filosu yönetimi, şirketlerin en büyük gider kalemlerinden birini oluşturuyor. Özellikle satış ekibi, üst yönetim ve saha personeli için araç ihtiyacı olan şirketlerde, filo kararı doğrudan kârlılığı etkiliyor.

Hedef Filo'da müşteri ilişkileri yöneticisi olarak çalışırken, bu kararın zorluğunu her gün müşterilerimle birlikte yaşadım. Her şirketin nakit akışı, büyüme planları ve operasyonel ihtiyaçları farklı olduğu için tek bir doğru cevap yok. Ama doğru analiz çerçevesi var.

Operasyonel Kiralama: Avantajlar

Nakit akışı koruması: Yüksek bir peşinat ödemeden, aylık sabit kira bedelleri ile filo oluşturabilirsiniz. Bu, özellikle büyüme aşamasındaki şirketler için sermayeyi daha verimli kullanma imkanı tanır.

Toplam maliyet öngörülebilirliği: Bakım, sigorta, lastik, kasko ve hatta yol yardım hizmetlerini içeren paketler sayesinde aylık filo maliyetiniz önceden belirlidir. Bütçe sürprizleri yaşamazsınız.

İkinci el riski yok: Araç değer kaybı kiralama şirketinin sorumluluğundadır. Ekonomik dalgalanmalarda ikinci el piyasasının düşmesi sizi etkilemez.

Sürekli yeni filo: Genellikle 3-4 yıllık kontrat süreleri sonunda filonuz yenilenir. Çalışanlarınız her zaman güncel ve güvenli araçlar kullanır.

Filo Satın Alma: Avantajlar

Uzun vadede maliyet avantajı: Eğer araçlarınızı 5 yıldan fazla kullanmayı planlıyorsanız, satın alma toplam maliyette daha avantajlı olabilir. Özellikle düşük kilometre yapan filolarda bu fark belirginleşir.

Varlık sahipliği: Araçlar şirket bilançosunda varlık olarak görünür. Bu, bazı finansal göstergeler açısından avantaj sağlayabilir.

Esneklik: Kiralama sözleşmelerindeki kilometre sınırı, erken iade cezası gibi kısıtlamalar yoktur. Araçları istediğiniz zaman satabilir veya yeniden tahsis edebilirsiniz.

TCO Analizi: Gerçek Maliyet Nedir?

Toplam Sahip Olma Maliyeti (TCO) analizi, bu kararın özünü oluşturur. Bankacılık geçmişim bu noktada büyük fayda sağladı — müşterilerime sadece kira bedeli ile taksit tutarını karşılaştırmak yerine, tüm maliyet kalemlerini içeren kapsamlı bir analiz sunabiliyordum.

"Filo kararını sadece aylık ödeme tutarına bakarak vermeyin. Sigorta, bakım, lastik, değer kaybı, fırsat maliyeti ve idari giderleri de hesaba katın. Gerçek resim ancak TCO analizi ile ortaya çıkar."

TCO analizinde şu kalemler mutlaka dahil edilmelidir: araç edinme maliyeti (peşinat + faiz veya kira bedeli), sigorta ve kasko, periyodik bakım ve onarım, lastik, yakıt, değer kaybı, fırsat maliyeti (bağlanan sermaye), idari yönetim maliyeti ve vergisel avantajlar.

Hangi Model Kime Uygun?

Operasyonel kiralama önerilir: Hızlı büyüyen şirketler, nakit akışını korumak isteyenler, filo yönetimi için ayrı ekip istihdam etmek istemeyenler ve araç sayısı 20+ olan filolar.

Satın alma önerilir: Araçları 5+ yıl kullanacak şirketler, düşük yıllık kilometre yapan filolar, güçlü nakit pozisyonuna sahip şirketler ve özel donanım gerektiren araçlar (iş makineleri, soğuk zincir araçları gibi).

Sonuç

Doğru filo kararı, şirketinizin özgün koşullarına bağlıdır. Ne operasyonel kiralama her zaman en iyisidir, ne de satın alma. Önemli olan kapsamlı bir TCO analizi yaparak, şirketinizin spesifik ihtiyaçlarına en uygun modeli belirlemektir. Bu konuda profesyonel danışmanlık almak, uzun vadede büyük tasarruf sağlayabilir.